Kaçakçılık Suçu Nedir?

Kaçakçılık suçu, en basit tanımıyla bir eşyanın gümrük işlemlerine tabi tutulmaksızın ülkeye sokulması veya ülkeden çıkarılmasıdır.

Devlet, gümrük işlemleri aracılığıyla hem vergi geliri elde eder hem de ülkeye giren eşyaların standartlara uygunluğunu denetler. Bu işlemlerin yapılmaması kamu zararına yol açtığı için, söz konusu fiilleri kanun koyucu suç olarak düzenlemiştir.

Hangi Eylemler Kaçakçılık Suçu Sayılır?

5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu’na göre aşağıdaki fiiller kaçakçılık suçunu oluşturur:

Gümrüksüz İthalat

Eşyayı gümrük idaresine bildirmeden veya gerekli işlemleri yaptırmadan Türkiye’ye sokmak bu kapsamda değerlendirilir.

Aldatıcı İşlem ve Sahtecilik

Sahte belge düzenleyerek veya aldatıcı davranışlarla gümrük vergisinin kısmen ya da tamamen ödenmemesi de kaçakçılık suçunu oluşturur.

Yasak Eşyanın Ülkeye Sokulması

Kanunen ithali yasaklanmış bir eşyanın ülkeye sokulması halinde fail hakkında kaçakçılık hükümleri uygulanır.

Kaçak Eşya Ticareti

Eşyanın kaçak olduğunu bilmesine rağmen ticari amaçla satın alan, satan, taşıyan veya saklayan kişiler de bu suçtan sorumlu tutulur.

Önemli Not: Her “kaçak” eylem 5607 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmez. Uyuşturucu kaçakçılığı TCK m.188, silah kaçakçılığı 6136 sayılı Kanun, tarihi eser kaçakçılığı ise 2863 sayılı Kanun hükümlerine tabidir. Bu suçların yargılama usulleri ve yaptırımları birbirinden farklıdır.

Kaçakçılık Suçunun Cezası Ne Kadardır?

Kaçakçılık suçunda uygulanacak ceza, fiilin niteliğine ve kaçak eşyanın türüne göre değişiklik gösterir.

İthalat Kaçakçılığı

Eşyayı gümrük işlemlerine tabi tutmadan ülkeye sokan kişiler hakkında 1 yıldan 5 yıla kadar hapis ve 10.000 güne kadar adli para cezası öngörülmüştür.

Gümrük Kapıları Dışından Kaçakçılık (Nitelikli Hal)

Eşya gümrük kapıları dışından ülkeye sokulmuşsa, mahkeme cezayı üçte birden yarıya kadar artırabilir.

Kaçak Eşyayı Satma veya Saklama

Suça doğrudan katılmamış olsa bile, eşyanın kaçak olduğunu bilerek ticari amaçla elinde bulunduran kişiler 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası ile karşılaşabilir.

Tütün, Alkol ve Akaryakıt Kaçakçılığı

Sigara, alkol ve akaryakıt kaçakçılığı suçlarında daha ağır yaptırımlar uygulanır. Bu suçlarda hapis cezası 3 yıldan 8 yıla kadar çıkabilmektedir.

Kaçakçılık Suçunda Etkin Pişmanlık

Kaçakçılık suçlarında sanıklar belirli şartlar altında etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabilir.

Kaçak eşyanın gümrüklenmiş değerinin iki katı Devlet Hazinesine ödenirse cezada indirim yapılır. İndirim oranı ödemenin zamanına göre değişir:

• Soruşturma Aşamasında: Dava açılmadan önce ödeme yapılırsa ceza yarı oranında (1/2) indirilir.

• Kovuşturma Aşamasında: Hüküm verilmeden önce ödeme yapılırsa ceza üçte bir (1/3) oranında indirilir.

Etkin pişmanlıktan yararlanabilmek için sanığın mükerrir olmaması, suçun örgütlü şekilde işlenmemiş olması ve sanığa usulüne uygun ihtarat yapılması gerekir.

Kaçak Eşyanın Değeri Cezayı Etkiler mi?

Mahkeme, kaçakçılık konusu eşyanın değerini dikkate alarak cezada indirim veya artırım yapabilir:

• Pek Hafif Değer: Ceza üçte birine kadar indirilebilir.

• Hafif Değer: Ceza yarısına kadar indirilebilir.

• Fahiş Değer: Ceza bir katına kadar artırılabilir.

Kaçakçılık Suçuna İlişkin Sıkça Sorulan Sorular

Yurt dışından cep telefonu getirmek kaçakçılık mıdır?

Kişisel kullanım amacıyla bir adet telefon getirmek ve yasal süresi içinde kayıt yaptırmak suç değildir. Ancak ticari miktarda ve kutulu şekilde telefon getirilmesi kaçakçılık suçunu oluşturur.

Kaçakçılık suçu para cezasına çevrilebilir mi?

Hapis cezası 1 yıl veya altındaysa, mahkeme adli para cezasına çevirme kararı verebilir.

Kaçakçılık suçuna hangi mahkeme bakar?

5607 sayılı Kanun kapsamındaki suçlarda görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesi’dir.